با منتفي شدن پذيرش سنگ آهن در بورس کالا توسط رئيس سازمان بورس و اوراق بهادار، توليدکنندگان سنگ آهن و فولاد پشت درهاي بسته در زمينه افزايش قيمت سنگ آهن به توافق رسيدند. روز گذشته مديرعامل شرکت سنگ آهن چادرملو از توافق توليدکنندگان سنگ آهن و فولاد در زمينه با افزايش 56 درصدي قيمت سنگ آهن پشت درهاي بسته خبر داد.اين توافق در حالي صورت مي گيرد که اکثر کارشناسان بازار سرمايه معتقدند منتفي دانستن پذيرش سنگ آهن در بورس کالا و تعيين قيمت آن در محافل و تاييد ضمني اين مساله از سوي رئيس سازمان بورس برخلاف سياست هاي اصل 44 است.
اواخر سال گذشته مديران بورس کالا ضمن اعلام پذيرش سنگ آهن خبر از آغاز دادوستد اين محصول در بيستم اسفندماه دادند که در روز عرضه توسط شرکت سي ولکس کالا، عرضه و دادوستد سنگ آهن به دليل مخالفت سازمان بورس و اوراق بهادار با توجيه تاثير منفي کشف نرخ سنگ آهن در بورس کالا بر سهام شرکت هاي فولادي به تعويق افتاد و مديران بورس کالا وعده عرضه اين محصول را در اولين هفته کاري سال 87 دادند که با مخالفت سازمان بورس مجدداً منتفي شد.
در صورتي که سنگ آهن در بورس کالا پذيرفته و دادوستد مي شد، ايران اولين کشوري بود که سنگ آهن آن در بورس تعيين نرخ مي شد. عموماً در دنيا توليدکنندگان فولاد و سنگ آهن در مذاکرات رسمي به تفاهم مي رسند. مهم ترين مذاکره تعيين کننده در اين زمينه نيز مذاکرات خريداران و فروشندگان استراليايي و چيني و همين طور برزيل و چين و ژاپن است که قيمت سنگ آهن را سالانه يا هر دو سال يکبار تعيين مي کنند.
بازار سنگ آهن مافيا ندارد
رضا ذائرحيدري عضو هيات مديره بورس کالا در اين خصوص گفت: «فعالان بازار سنگ آهن معتقدند سنگ آهن جزء محصولاتي است که بايد تعيين قيمت شود و معاملات آن با ريسک پذيري پاييني صورت گيرد و بازار سنگ آهن توانايي پذيرش ريسک بالا را ندارد چراکه خريداران و فروشندگان سنگ آهن محدود هستند و بازار آن نيز بايد بازار باثباتي باشد تا معامله گران با ثبات بيشتري براي توليدات خود برنامه ريزي کنند.»
وي افزود: «عموماً معاملات سنگ آهن در بازارهاي جهان دو تا چهار ساله است.»
حيدري درخصوص منتفي شدن پذيرش سنگ آهن در بورس اظهار داشت: «توليدکنندگان فولادي همچون ذوب آهن اصفهان معتقد هستند قيمت سنگ آهن بايد براساس قراردادهاي بلندمدت تعيين شود تا بتوان با بازار جهاني هماهنگ بود ضمن اينکه توليدکنندگان فولاد بهتر بتوانند برنامه ريزي کنند.»
وي افزود: «از سوي ديگر سازمان بورس نيز با توجيه نياز بازار سنگ آهن به ثبات و ضرورت ريسک پايين در معاملات با پذيرش سنگ آهن در بورس کالا مخالفت کرد.» وي در مورد تاريخچه قيمت گذاري سنگ آهن در ايران گفت: «صنعت نوين فولاد ايران سابقه 40 ساله دارد که دولت وقت تمام مجموعه توليد فولاد را در يک ساختار مي ديد به همين خاطر در دهه هاي گذشته به طور رسمي قيمت سنگ آهن تعيين نمي شد و تقريباً به طور رايگان به دست توليدکننده فولاد مي رسيد و مي توان مذاکرات اخير توليدکنندگان فولاد و سنگ آهن را اولين نرخ گذاري رسمي دانست.» وي با اشاره به اينکه پذيرش يا عدم پذيرش سنگ آهن در بورس کالا به نفع يا ضرر کسي نيست، خاطرنشان کرد: «نمي توان براي بازار سنگ آهن باند يا مافيايي متصور بود و با اين توجيه عدم پذيرش سنگ آهن در بورس را به نفع جريان خاصي دانست.»
تصميم بدون حضور بخش خصوصي
يک کارگزار بورس کالا در اين خصوص به «سرمايه» گفت: «برخي مديران سازمان بورس علاقه اي به توسعه بورس کالا ندارند به ويژه که طي ماه هاي اخير ارزش معاملات بورس کالا از بورس اوراق بهادار پيشي گرفته و در عين حال که بورس کالا با عملکرد خود ثابت کرده بازاري شفاف است اما در مقابل عملکرد بورس اوراق به گونه اي بوده که شائبه غيرشفاف بودن برخي معاملات سهام را ايجاد مي کند.»
وي افزود: «منتفي دانستن پذيرش سنگ آهن در بورس کالا برخلاف سياست هاي کلان دولت و سياست هاي اصل 44 است و به جاي آنکه به سوي ايجاد بازاري شفاف برويم، مشخص نيست چرا عده اي با اين امر مخالفت مي کنند.» اين کارگزار با انتقاد از مذاکرات توليدکنندگان سنگ آهن و فولاد خاطرنشان کرد: «بايد مشخص شود جايگاه توليدکنندگان بخش خصوصي فولاد و سنگ آهن در اين مذاکرات کجا بوده است.»
منبع: روزنامه سرمایه